Εκρηκτική Ύλη PETN | Αμυντικά και Στρατιωτικά Θέματα

0
219

Το PETN ή στα Ελληνικά τετρανιτρική πενταερυθριτόλη είναι η πιο ισχυρή εκρηκτική ύλη που χρησιμοποιείται σήμερα στο στρατό. Αυτό σε συνδυασμό με τη μεγάλη του αστάθεια είναι η αιτία που σχεδόν ποτέ δε θα τη συναντήσουμε στη φυσική της μορφή αλλά ως συστατικό (μαζί με άλλα) σε τυποποιημένα εκρηκτικά. Η πιο συνηθισμένη χρήση του είναι στο ακαριαίο εκρηκτικό πυραγωγό σχοινί που τις περισσότερες φορές περιέχει μόνο PETN.

100830-M-9232S-005

Αξίζει να αναφέρουμε ότι το PETN χρησιμοποιείται και ως φάρμακο για τη θεραπεία καρδιακών νόσων καθώς έχει αγγειοδιασταλτικές ιδιότητες. Έτσι είναι διαθέσιμο σε χάπια ή σπρέι με πιο γνωστό το Lentonitrat που είναι σχεδόν 100% PETN.

 

Εισαγωγή
Παρά τις θεραπευτικές του ιδιότητες σχεδιάστηκε το 1891 από τους Γερμανούς χημικούς Bernhard Tollens και P. Wigand ως εκρηκτική ύλη. 21 χρόνια αργότερα, το 1912 ξεκίνησε η χρήση του στο Γερμανικό Στρατό λόγω του Α΄ Παγκόσμιου Πόλεμου που ήταν σε εξέλιξη. Σύντομα περισσότερες χώρες άρχισαν την παραγωγή του και λόγω της μεγάλης του ισχύς πιο συχνά το συναντάμε ως ενισχυτικό κύριας έκρηξης ή μέσο πυροδότησης. Επίσης, έχει χρησιμοποιηθεί κατά κόρον σε τρομοκρατικές επιθέσεις με τραγικά αποτελέσματα καθώς είναι δύσκολος ο εντοπισμός του και σχετικά εύκολη η παρασκευή του. Στην Ελλάδα το συναντάμε σχεδόν αποκλειστικά σε ακαριαία εκρηκτικά πυραγωγά σχοινιά.

 

Δομή του PETN
Στην εμφάνιση είναι ένα στερεό λευκό υλικό με κρυσταλλική δομή. Είναι άοσμο, μη μεταλλικό και δεν παράγει καμία χημική ουσία. Για τους παραπάνω λόγους ακόμα και σήμερα ο εντοπισμός τους από ακτινές Χ, εκπαιδευμένους σκύλους και μηχανήματα εντοπισμού εκρηκτικών είναι αδύνατος (εκτός από μεγάλες ποσότητες). Ο κυρίως τρόπος εντοπισμού του είναι από τα παρελκόμενα στοιχεία που χρειάζεται ένας εκρηκτικός μηχανισμός.

petn_02

Η θερμοκρασία βρασμού του είναι 180°C και τήξης 141.3°C όμως η σύνθεση του αλλάζει σε θερμοκρασίες άνω των 150°C και αυτό χρησιμοποιείται και ως μέθοδος εξουδετέρωσης του διότι δεν αναφλέγεται σε θερμοκρασίες κάτω των 190°C. Γενικά είναι ευαίσθητο στο χειρισμό, τόσο σε μηχανικό τράνταγμα όσο και σε τριβή αλλά σε μιρκότερο βαθμό από το RDX.

 

Τεχνικά Χαρακτηριστικά

Εκρηκτικές Ύλες                                                    : PETN
Ταχύτητα Έκρηξης                                                : 8300 m/s (27200 ft/s)
Συντελεστής Σχετικής Αποτελεσματικότητας  : 1.66 RE
Αδιαβροχοποίηση                                                  : Εξαιρετική
Τοξικές Αναθυμιάσεις                                           : Ελαφρώς

 

Πλεονεκτήματα
Σίγουρα έχει πολλά πλεονεκτήματα αλλά τα τρία πιο αξιοσημείωτα είναι:

  • Δύσκολο στον εντοπισμό και έτσι μπορεί να χρησιμοποιηθεί και σε στόχους που έχουν μηχανισμούς εντοπισμού εκρηκτικών υλών.
  • Πολύ ισχυρό και ιδανικό για ενισχυτικό κύριας έκρηξης ή μέσο πυροδότησης στις περισσότερες περιπτώσεις.
  • Δεν παράγει έντονες τοξικές αναθυμιάσεις και μπορεί να χρησιμοποιηθεί με ασφάλεια σε κλειστούς χώρους.

 

Μειονεκτήματα
Αντιστοίχως τα πιο σημαντικά μειονεκτήματα του είναι:

  • Ύπαρξη έντονης υγρασίας για παρατεταμένη διάρκεια μειώνει αισθητά την ισχύ του.
  • Περιορισμένη χρήση λόγω της διαθεσιμότητας του σε συγκεκριμένα τυποποιημένα εκρηκτικά.
  • Γενικά ασταθές με πιθανότητες ανάφλεξης τόσο από μηχανικό τράνταγμα όσο και από τριβή ή πολύ υψηλές θερμοκρασίες (πάνω από 190°C).

 

Χρήσεις
Η στρατιωτική χρήση του σήμερα περιορίζεται σε ακαριαία εκρηκτικά πυραγωγά σχοινιά, πυροκροτητές και εκρηκτικά πυρομαχικών (σε νάρκες, ρουκέτες, βλήματα, κ.α.).

 

Βασική Χρήση
Λόγω της μη τυποποιημένης μορφής του δεν υπάρχει κάτι σε αυτή την παράγραφο.

Source link